HbA1c là gì, bao nhiêu là bình thường? Khác gì đường huyết lúc đói
Phiếu xét nghiệm của bạn có dòng "HbA1c: 6,1%" và bạn không biết nên lo hay không. Bài này giải thích bằng ngôn ngữ đơn giản, đủ để bạn hỏi bác sĩ đúng câu.
HbA1c là gì
Trong máu, đường (glucose) gắn dần vào hemoglobin của hồng cầu. Đường càng cao, tỷ lệ hemoglobin bị gắn đường càng lớn. Hồng cầu sống khoảng 3 tháng, nên HbA1c phản ánh đường máu trung bình khoảng 2–3 tháng gần nhất. Nó giống một "bảng điểm cả học kỳ", còn đường huyết lúc đói giống "điểm kiểm tra hôm nay".
So sánh với đường huyết lúc đói
| Đường huyết lúc đói | HbA1c | |
|---|---|---|
| Phản ánh | Đường máu tại thời điểm lấy | Trung bình khoảng 3 tháng |
| Nhịn ăn | Cần 8–10 giờ | Không cần |
| Bị ảnh hưởng bởi bữa ăn hôm qua | Có | Rất ít |
| Giá tại Chuẩn Y [DEMO] | 40.000đ | 180.000đ |
Mức tham khảo
- Dưới 5,7%: bình thường
- 5,7–6,4%: tiền tiểu đường, nguy cơ tiến triển nếu không thay đổi lối sống
- Từ 6,5%: gợi ý tiểu đường, cần xác nhận lại bằng xét nghiệm lặp hoặc đường huyết đói
Với người đã được chẩn đoán tiểu đường, mục tiêu HbA1c thường quanh 7% nhưng do bác sĩ điều trị đặt cho từng người: người trẻ khỏe có thể thấp hơn, người lớn tuổi nhiều bệnh nền có thể cao hơn.
Khi nào HbA1c có thể không chính xác
- Thiếu máu, thiếu sắt, vừa truyền máu hoặc mất máu
- Một số bệnh hemoglobin bẩm sinh
- Bệnh thận mạn, bệnh gan nặng
- Phụ nữ mang thai: thường dùng nghiệm pháp dung nạp đường thay vì HbA1c
Nếu bạn thuộc nhóm trên, bác sĩ có thể dùng chỉ số khác để theo dõi. Đừng tự kết luận từ một con số.
Làm sao để giảm HbA1c
Tiền tiểu đường thường có thể cải thiện nhờ giảm cân 5–7%, đi bộ nhanh 150 phút mỗi tuần, giảm đường và tinh bột tinh chế, ngủ đủ. Làm lại HbA1c sau 3 tháng để xem đã cải thiện chưa. Người đã dùng thuốc không tự ngưng thuốc khi thấy chỉ số đẹp.
Một ví dụ thực tế
Chị Lan, 52 tuổi, đường huyết lúc đói 5,4 mmol/L nên tin mình bình thường. HbA1c của chị là 6,2%, cho thấy 3 tháng qua đường máu sau ăn thường cao. Bác sĩ khuyên chị giảm tinh bột buổi tối, đi bộ 30 phút mỗi ngày và làm lại HbA1c sau 3 tháng. Đây là lý do nhiều bác sĩ muốn xem cả hai chỉ số thay vì chỉ một.
Bao lâu làm một lần
Người bình thường từ 40 tuổi: 1–3 năm một lần. Người tiền tiểu đường: mỗi 6–12 tháng. Người đang điều trị tiểu đường: mỗi 3–6 tháng theo bác sĩ.
Xem chi tiết và giá tại xét nghiệm đường huyết, HbA1c. Cần bác sĩ giải thích phiếu của bạn? Gọi 0941 388 887, chúng tôi xếp lịch ngồi tư vấn buổi sáng.
